شبهه نبودن جمله «اللّهم وال من والاه و عاد من عاداه» در خطبه غدیر!

شبهۀ نبودن جملۀ «اللّهم وال من والاه و عاد من عاداه» در خطبۀ غدیر!

رسول خدا (صلی‌الله‌علیه‌و‌آله) فرمود: «فَمَنْ کنت مولاه فعلىُّ مولاه اللهم وال من والاه و عاد من عاداه...؛ هرکه من مولاى اویم این (على) مولاى اوست. خدایا دوست ‏بدار آن‌که او را دوست‏ بدارد و دشمن دار هرکه او را دشمن دارد.»

عده‌ای اصرار بر عدم پذیرش جملۀ «اللهم وال من والاه و عاد من عاداه» از سوی پیامبر اسلام (صلی‌الله‌علیه‌و‌آله) در غدیر خم در شأن امیرالمؤمنین علی (علیه‌السلام) دارند.

 

حجت‌الاسلام‌والمسلمین محمدجعفر طبسی در نوشتاری با عنوان «تحریفات واقعۀ بزرگ غدیرخم در گذر تاریخ» آورده است:

ابن عدی (م ۳۶۲ ق) در کتاب الکامل فی الضعفاء (ج ۳، ص ۸۰) این شبهه را مطرح کرده و جملۀ «اللّهم وال من والاه و عاد من عاداه» را به برخی دروغ‌گویان نسبت داده که آن‌ها آن را از شریک نقل کرده‌اند.[۱]

 

حقیقت و واقعیت

جواب اول

چرا ابن عدی نام کسانی که آن‌ها را دروغ‌گو خوانده فاش نکرده تا با هویت آن‌ها آشنا شویم؟!

جواب دوم

ابن عساکر دمشقی شافعی از محمد بن خالد بن عبدالله واسطی از شریک نقل کرده است و این شخص بدون تردید کذاب است.

اما این عبارت تنها از او ثبت و نقل نشده است. از بین صحابه رسول خدا افرادی چون حُبَیش بن جناده، جابر بن عبدالله انصاری، سمرة بن جندب، ابو هریره، عبدالله بن عمر و جریر بن عبدالله بجلی و دیگران این جمله را به عنوان بخشی از حدیث غدیر بیان کرده‌اند.

نکتۀ قابل توجه اینکه ابوبکر بن ابی شیبه (م ۲۳۵ ق) این جمله را از شریک نقل کرده است.
با وجود این، آیا می‌توان ابن ابی شیبه را در زمرۀ دروغ‌گویان دانست؟
درحالی‌که او صاحب کتاب «المصنف» است و حافظ ذهبی از او به عنوان «سيّد الحفّاظ و رواة الحديث» یاد کرده است[۲] همچنین مسلم و بخاری از ابن ابی شیبه نقل حدیث کرده‌اند.

 

منابع
[۱] تاریخ دمشق، ج ۴۵، ص ۱۷۶.
[۲] سیر أعلام النبلاء، ج ۱، ص ۱۲۲.

مطالب بیشتر

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *