قرآن کریم از امیرالمؤمنین (علیهالسلام) در آیات متعددی چه به صورت مستقیم و چه به صورت غیرمستقیم یاد کرده است:
– آیۀ «ولایت» : «جز این نیست که، ولی شما خداست و رسول او و آنان که ایمان آوردهاند، همان ایمان آورندگانی که اقامۀ نماز و ادای زکات میکنند، درحالیکه، در رکوع نمازند.» (۱)
شأن نزول این آیه در مورد امیرالمؤمنین (علیهالسلام) است. (۲)
– آیۀ «تبلیغ» : «ای فرستادۀ ما، آنچه از ناحیۀ پروردگار به تو نازل شده است، را برسان و اگر نرسانی، اصلاً پیغام پروردگار را نرساندهای و خدا تو را از (شر) مردم نگه میدارد؛ زیرا خدا کافران را هدایت نمیکند.» (۳)
این آیه در روز غدیر نازل شده و به این معناست که ای رسول خدا (صلیاللهعلیهوآله)، آنچه از فضایل علی بن ابیطالب (علیهالسلام) از نزد خدا نازل شده است، را ابلاغ کن و برسان.(۴)
– آیۀ «تطهیر» : «خدا جز این منظور ندارد که، پلیدی را از شما اهلبیت بزداید و آنطور که خود میداند، شما را پاک کند.»(۵)
این آیه در شأن رسول خدا (صلیاللهعلیهوآله) و امیرالمؤمنین (علیهالسلام) و فاطمه زهرا (سلاماللهعلیها) و امام حسن و حسین (علیهماالسلام) نازل شد.(۶)
– آیۀ «مودت» : «بگو من از شما در برابر رسالتم مزدی طلب نمیکنم، بهجز مودت نسبت به نزدیکانم.»(۷)
این آیه در شأن اهلبیت (علیهمالسلام) یعنی امیرالمؤمنین (علیهالسلام) و فاطمه (سلاماللهعلیها) و امام حسن و امام حسین (علیهماالسلام) نازل شده است که اصحاب کساء هستند.(۸)
– آیۀ «لیله المَبیت» : «و بعضی دیگرند که جان خود را در برابر خوشنودی خدا میفروشند و خدا نسبت به بندگان رئوف است.»(۹)
این آیه در شأن امیرالمؤمنین (علیهالسلام) نازل شده است، هنگامی که پیامبر (صلیاللهعلیهوآله)، امیرالمؤمنین (علیهالسلام) را برای پرداخت دینها و بازگرداندن امانتها در مکه گذاشتند و امیرالمؤمنین (علیهالسلام) در بستر ایشان خوابیدند.(۱۰)
– آیۀ «مباهله» : «به ایشان بگو بیایید، ما فرزندان خود و شما فرزندان خود را، ما زنان خود و شما زنان خود را، ما نفس خود و شما نفس خود را بخوانیم و سپس مباهله کنیم، و دوری از رحمت خدا را برای دروغگویان که یا ما هستیم یا شما، درخواست کنیم.»(۱۱)
در این آیه رسول خدا (صلیاللهعلیهوآله)، امیرالمؤمنین (علیهالسلام) و فاطمه (سلاماللهعلیها) و امام حسن و حسین (علیهماالسلام) را دعوت کردند.(۱۲)
– آیۀ «توبه» : «و آدم از پروردگار خود سخنانی فراگرفت و خدا او را ببخشید که وی بخشنده و رحیم است.»(۱۳)
به حق پیامبر اکرم (صلیاللهعلیهوآله)، امیرالمؤمنین (علیهالسلام)، حضرت زهرا (سلاماللهعلیها) و امام حسن و امام حسین (علیهماالسلام) دعا و درخواست کن. (۱۴)
– آیۀ «ابتلای ابراهیم» : «گفت: من تو را امام خواهم کرد، ابراهیم گفت: از ذریهام نیز کسانی را به امامت برسان، فرمود: عهد من به ستمگران نمیرسد.»(۱۵)
پیامبر (صلیاللهعلیهوآله) فرمودند: «این دعا به من و برادرم، علی رسید که حتی لحظهای برای بتی سجده نکردیم و خداوند مرا نبی و علی را جانشین من قرار داد.»(۱۶)
– آیۀ «وُدّ» : «کسانی که ایمان آورده و کارهای شایسته کردهاند، خدای رحمان برای آنها محبتی قرار خواهد داد.»(۱۷)
ولایت امیرالمؤمنین (علیهالسلام) همان محبت است.(۱۸)
– آیۀ «هادی» : «تو فقط بیمرسانی و هر گروهی را رهبری هست.»(۱۹)
از امام باقر (علیهالسلام) دربارۀ این آیه پرسیده شد، ایشان فرمودند: «رسول الله (صلیاللهعلیهوآله) منذر (بیمدهنده، انذاردهنده) و «علی» هدایتگر و هر امامی «هادی»، قرنی است که در آن زیست میکند.»(۲۰)
منابع
۱. مائده: آیه ۵۵.
۲. اقتصاد طوسی: ص۱۹۸.
۳. مائده: آیه ۶۷.
۴. روضه المتقین: ج۱، ص۲۴۵.
۵. احزاب: آیه ۳۳.
۶. معتبر: ج۱، ص۲۳.
۷. شوری: آیه ۲۳.
۸. وافی: ج۳، ص۹۰۳.
۹. بقره: آیه ۲۰۷.
۱۰. روضه الواعظین: ص۱۰۴.
۱۱. آل عمران: آیه ۶۱.
۱۲. مصباح المتهجد: ص۷۵۹.
۱۳. بقره : آیه ۳۷.
۱۴. کافی: ج۸، ص۳۰۵.
۱۵. بقره: آیه ۱۲۴.
۱۶. امالی: ص۳۷۹.
۱۷. مریم : آیه ۹۶.
۱۸. کافی: ج۱، ص۴۳۱.
۱۹. رعد: آیه ۷.
۲۰. هدایه الامه: ج۱، ص۱۵.
