مجمع پژوهش‌ها و مطالعات اسلامی در آستان مقدس علوی، وابسته به بخش امور فکری و فرهنگی، در راستای اجرای رهنمودهای مربوط به توجه به آثار مرتبط با فضائل، مناقب و سیرۀ امیرالمؤمنین (علیه‌السلام) و کتاب شریف نهج‌البلاغه، فعالیت‌های خود را در زمینۀ تحقیق و تصحیح متون و نسخه‌های خطی میراثی گسترش داده است.
شیخ سلام الناصری، مسئول مجمع، در گفت‌وگو با مرکز خبری اظهار داشت: «یکی از مهم‌ترین وظایف مجمع، تحقیق و تصحیح نسخه‌های خطی مرتبط با سیره و مناقب مولای متقیان (علیه‌السلام) و نیز کتاب نهج‌البلاغه است. در همین راستا، تحقیق و تصحیح شماری از نسخه‌های خطی تخصصی این حوزه آغاز شده است.»
وی با تبیین مراحل فعالیت‌های مجمع افزود: «مرحلۀ دوم، تحقیق و تصحیح آثار نادر و نفیس گنجینۀ علوی و مرحلۀ سوم نیز شامل تحقیق و تصحیح آثار ارزشمند موجود در گنجینه‌های سراسر جهان است.»
الناصری همچنین با اشاره به دستاوردهای مجمع گفت: «نخستین مجموعۀ منتشرشده شامل ۹ عنوان در حدود ۱۳ جلد و مجموعۀ دوم شامل ۷ عنوان در ۹ جلد است. در حال حاضر نیز بر روی آماده‌سازی مجموعۀ سوم کار می‌شود.»
سید نبأ الحمامی، از خادمان مجمع، با تأکید بر اهمیت علمی این آثار گفت: «نسخه‌های خطی میراثی، فراتر از ارزش تاریخی، از اعتبار علمی بالایی نیز برخوردارند.»
وی فرایند دقیق این کار را چنین تشریح کرد: «در ابتدا، اثر براساس معیارهای علمی و میراثی انتخاب می‌شود؛ چراکه هر اثر قدیمی، لزوماً شایستگی چاپ و تصحیح را ندارد. سپس پس از یافتن نسخه‌های معتبر در کتابخانه‌ها، نسخه‌هایی که به زمان حیات مؤلف نزدیک‌ترند (به‌ویژه نسخه‌های خط خود مؤلف یا مقابله‌شده با آن) در اولویت قرار می‌گیرند.»
وی در ادامه افزود: «پس از انتخاب نسخه‌ها، فرآیند حروف‌چینی و مقابله آغاز می‌شود. در این مرحله، یک نسخه به‌عنوان «نسخۀ اساس» انتخاب شده و با سایر نسخه‌ها تطبیق داده می‌شود. در نهایت، متن حروف‌چینی‌شده مجدداً با نسخۀ اساس مقابله می‌گردد تا از دقت آن اطمینان حاصل شود.»
الحمامی تأکید کرد: «این مرحله نیازمند دقت بسیار بالایی است تا اشتباهات احتمالی در حین حروف‌چینی یا خطا در خواندن نمادهای اختصاری کاتبان، از متن اصلی وارد نشود.»
