واقعۀ غدیر خم، نقطۀ عطفی بیبدیل در تاریخ اسلام است که پیامبر (صلیاللهعلیهوآله)، با معرفی امیرالمؤمنین (علیهالسلام) بهعنوان ولی و جانشین خود، اکمال دین و اتمام نعمت الهی را اعلام کرد. اما فضیلت این روز بزرگ تنها به این اکتفا نمیشود؛ بلکه طبق روایات، غدیر تداومبخش سنت الهی در تعیین اوصیا و رهبران الهی در طول تاریخ بوده است.
پیوند غدیر با سنت انبیای الهی
غدیر تنها یادآور یک اتفاق تاریخی نیست؛ بلکه در روایات اهلبیت از آن بهعنوان روزی یاد شده که خداوند در آن توبۀ حضرت آدم را پذیرفت، حضرت ابراهیم را از آتش نجات داد و پیامبران الهی جانشینان خود را معرفی کردند. غدیر جلوهای از سنتی الهی است که در طول تاریخ انبیا تکرار شده است: سنت سپردن امانت هدایت به وصی و تداوم راه رسالت. در نگاه اهلبیت، این روز حلقۀ اتصال همۀ پیمانهای الهی است. در ادامه، حدیثی از امام صادق (علیهالسلام) را میخوانید که پرده از این پیوند ژرف میان غدیر و سنت انبیای الهی برمیدارد.
مفضل به امام صادق (علیهالسلام) عرض کرد: «ای مولای من! آیا به من دستور میدهید که در این روز (روز غدیر) روزه بگیرم؟»
امام صادق (علیهالسلام) فرمودند: «آری، به خدا سوگند، آری، به خدا سوگند! این روز، همان روزی است که خداوند توبه حضرت آدم را پذیرفت و او از روی شکرگزاری، در آن روز روزه گرفت.
و این روز، همان روزی است که خداوند حضرت ابراهیم را از آتش نجات داد و او نیز در آن روز برای شکر خداوند، روزه گرفت.
و این روز، همان روزی است که حضرت موسی (علیهالسلام)، هارون (علیهالسلام) را بهعنوان جانشین و پیشوای خود به مردم معرفی کرد و او نیز برای شکر خداوند، در آن روز روزه گرفت.
و این روز، همان روزی است که حضرت عیسی (علیهالسلام)، وصی خود، شمعون صفا را آشکار ساخت و او نیز برای شکر خداوند، در آن روز روزه گرفت.
و این روز، همان روزی است که رسول خدا (صلیاللهعلیهوآله)، امیرالمؤمنین (علیهالسلام) را در میان مردم بهعنوان نشانه و رهبر منصوب کرد و فضیلت او را آشکار کرد؛ پس آن حضرت نیز برای شکر خداوند، در این روز روزه گرفت.» [۱]
ولایت؛ میراث مشترک انبیا
برخی روزها تنها یک مقطع زمانی نیستند، بلکه حامل حقیقتی جاری در طول تاریخاند. روزهایی که در آنها «امانت هدایت» از پیامبری به وصی او سپرده شده و مسیر دین تداوم یافته است.
امیرالمؤمنین (علیهالسلام) فرمودند: «این روز، روز شیث است؛ این روز، روز ادریس است؛ این روز، روز یوشع است؛ این روز، روز شمعون است.» [۲]
منبع
[۱] عوالم العلوم، ج۲، ص۲۱۲
[۲] مصباح المتهجد، ج۱، ص۷۵۵؛ مناقب آل ابیطالب، ج۲، ص۲۴۳؛ بحارالانوار، ج۳۷، ص۱۶۴.
