در روایات بسیاری آمده است که خاتم النبیین پیامبر اکرم (صلیاللهعلیهوآله) اعلام کرده که او و حضرت امیرالمؤمنین علی (علیهالسلام) از یک شجره و شالوده هستند.
این روایت در تفسیر «بُرهان» از ابنشهرآشوب، از خرگوشى در «شرفُ المصطفى» و از ثَعلبى در «الکشف و البیان» و از فضل بن شاذان در «أمالى» بیان شده است که برخی از آنها را در ادامه ذکر میکنیم.
۱. جابر بن عبدالله روایت مىکند:
شنیدم از رسول خدا (صلیاللهعلیهوآله) که به حضرت امیرالمؤمنین علی (علیهالسلام) مىگفت:
«النَّاسُ مِنْ شَجَرٍ شَتَّى؛ وَ أنَا وَ أنْتَ مِنْ شَجَرَهٍ وَاحِدَهٍ. ثُمَّ قَرَأ: “جَنّٰاتٌ مِنْ أَعْنٰابٍ وَ زَرْعٌ وَ نَخِیلٌ صِنْوٰانٌ وَ غَیْرُ صِنْوٰانٍ یُسْقىٰ بِمٰاءٍ وٰاحِدٍ” بِالنَّبِىِّ وَ بِکَ.»
«تمام افراد مردمان از درختهاى گوناگونى هستند؛ و من و تو اى على از درخت واحدى مىباشیم. و پساز آن فرمود: «باغهایى از درختان انگور، و کشتهایى، و درختانى از خرما که شاخههایش از یک بن روییدهاند و از یک بن نروییدهاند؛ و همۀ آنها با آب واحدى آبیارى مىشوند.» بهواسطۀ پیامبر و تو آبیارى مىشوند.»
این روایت را نَطَنزىّ در «خصآئص» از سلمان آورده است.
۲. در روایتی دیگر از حضرت ختمی مرتبت بیان شده است:
رسول خدا (صلیاللهعلیهوآله) فرمود:
«أنَا وَ عَلِىٌّ مِنْ شَجَرَهٍ؛ وَ النَّاسُ مِنْ أشْجَارٍ شَتَّى.»
«من و على از یک درخت هستیم؛ و سایر مردم از درختان مختلف.»
این روایت در «تاریخ الطبری»، «تاریخ ابن الاثیر» و «تاریخ أبی الفداء» ذکر شده است.
۳. در روایتی دیگر اینطور بیان شده است:
پیامبر اعظم (صلیاللهعلیهوآله) در عرفه بود و حضرت امیرالمؤمنین على (علیهالسلام) روبهروى آن حضرت قرار داشت.
نبی مکرم اسلام (صلیاللهعلیهوآله) فرمود:
«یا علیُّ، اُدْنُ مِنّی ضَعْ خَمْسَکَ فی خَمْسِی. یا علیُّ، خُلِقْتُ أنا وأنتَ مِن شَجَرهٍ أنا أصلُها وأنتَ فَرعُها، والحَسَنُ والحُسَینُ أغصانُها، مَن تَعَلّقَ بغُصْنٍ مِنها أدخَلَهُ اللّه ُ الجَنّهَ.»
«اى على! نزدیک من آى و پنجهات را در پنجۀ من گذار. اى على! من و تو از یک درخت آفریده شدهایم. من ریشۀ آن درختم و تو تنۀ آن و حسن و حسین شاخههایش. هر که به شاخهاى از آن بیاویزد خداوند او را به بهشت درمىآورد.»
این روایت در کتاب «تاریخ دمشق» آورده شده است.
شجرهای که سرور کائنات و پیشوای تمدن انسانیت رسول خدا (صلیاللهعلیهوآله) و دروازۀ شهر علم او، پیشوای متقیان حضرت امیرالمؤمنین علی (علیهالسلام) از آن نشئت گرفتهاند، شجرهای بسیار بزرگ و رفیع است؛ شجرۀ مبارکهای که اصل آن ثابت و فرع آن در آسمان است؛ درختی که مردم از میوۀ آن در تمام نسلها استفاده میکنند.
منبع
برگرفته از کتاب «دانشنامۀ حضرت امیرالمؤمنین علی (علیهالسلام)» و پایگاه اطلاعرسانی حوزه